09:00 - 09:15

• Welkom door de Dagvoorzitter

09:15 - 10:00

• Histologie en moleculaire veranderingen van speekselklier laesies

  Meer informatie

  Dr. S Koppes, patholoog EMC

10:00 - 10:30

• Cytologie en van speekselklier tumoren, Milan classificatie, wat kan wel en wat kan niet met cytologie

  Meer informatie

  Dr. S Koppes en Dr .L. van Velthuysen, patholoog EMC
  

10:30 - 11:00

• Pauze

11:00 - 12:30

• Workshop speekselkliercytologie

12:30 - 13:30

• Lunch

13:30 - 14:00

• Benadering cysteuze laesies speekselklier en hals

  Meer informatie

  Dr. M. de Boer, patholoog, Pathologie-DNA

14:00 - 14:30

• Workshop cysteuze laesies speekselklier en hals

14:45 - 15:00

• Korte pauze

15:00 - 15:45

• Liquor cytologie, mogelijkheden en randvoorwaarden

  Meer informatie

  Dr. R. Verdijk, patholoog,  EMC, Rotterdam en Dr. M. de Boer UMCU  

15:45 - 17:30

• Workshop Liquor met halverwege korte pauze

18:30 - 20:00

• Diner

20:00 - 21:30

• Casuïstiek

  Meer informatie

  Door Nicole Samijo, Sandra Weeda, Remco Koning, Rob Hoogvorst

21:30 - 23:30

• Traditionele borrel in Allegria 1-2

09:00 - 09:15

• Welkom door de Dagvoorzitter

09:15 - 10:00

• Een schildkliernodus: Wat nu? Een klinische benadering

  Meer informatie

  Prof. E. Visser, endocrinoloog, EMC

  Het belangrijkste onderscheid dat gemaakt dient te worden is tussen een maligniteit of niet. Hoewel de incidentie van schildklierkanker stijgt t.g.v toegenomen beeldvormende onderzoeken, blijft de mortaliteit onveranderd laag op ongeveer 0.4%.

   In de anamnese is het belangrijk te vragen naar klachten van hyperthyreoïdie (toxisch adenoom), familiair voorkomen van schildklierkanker en bestraling van het halsgebied.

  Wanneer bij lichamelijk onderzoek sprake is van een palpabele afwijking in de schildklier, heeft deze meestal een diameter van 1,5 cm of meer. De bevindingen bij lichamelijk onderzoek zijn bepalend voor de klinische uitslag solitaire nodus of multinodulair struma. Fixatie en palpabele vergrote lymfeklieren komen niet vaak voor, maar verhogen de kans op schildklierkanker.

  Een verwijzing naar de endocrinoloog is geïndiceerd bij elke klinische manifeste nodus in de schildklier.

  Het initiële aanvullend onderzoek bestaat uit het bepalen van TSH in het serum. Indien het TSH onderdrukt is, is er sprake van een autonome (of toxische) nodus.  Dan wordt er een schildklierscintigrafie verricht. Bij een normaal TSH vindt er vervolgens een echo van schildlier en hals plaats. Een echogeleide FNA (fine needle aspiration) vindt plaats o.b.v de TIRADS (Thyroid Imaging Reporting and Data System) classificatie. De patholoog categoriseert de cytologische uitslag volgens de Bethesda classificatie, hetgeen directe implicaties heeft voor het beleid.

  Indien er sprake is van schildkliercarcinoom wordt er (afhankelijk van de grootte) gekozen voor een hemithyreoidectomie, of een totale thyreoïdectomie gevolgd door radio-actief jodium. Afhankelijk van het risicoprofiel wordt het TSH onderdrukt d.m.v. levothyroxine. Na een jaar vindt er een follow-up plaats om een nieuwe risicostratificatie vast te stellen: hiermee wordt de respons op behandeling geevalueerd. Dit heeft direct consequenties voor het verdere klinische vervolg.

10:00 - 10:45

• De rol van cytologie voor management van schildklier laesies, basale histologische classificatie en Bethesda classificatie.

  Meer informatie

  Prof. F. van Kemenade, patholoog, Erasmus MC

  Schildklierpuncties: de rol van de cytologie in management van schildklier laesie en gebruik van de Bethesda classificatie en de relatie met de histologie.

  Cytologie van de schildklier wordt ingezet in de work-up van een schildkliernodus. Echografisch kunnen deze gemakkelijk worden vastgesteld maar de schildklier richtlijn beveelt enige terughoudendheid aan voor puncties: bij normale echo hoeft niet gepuncteerd te worden bij bv multinodulaire hyperplasie. Ook bij een solitaire nodus wordt afgeraden te prikken indien de nodus minder dan 1 cm is. Er vindt dus al een zekere selectie plaats van de aangeboden puncties.

  De cytologie is vooral erop gericht om maligniteiten uit te sluiten, zodat een diagnostische lobectomie (hemithyreoïdie) achterwege gelaten kan worden. Tegelijk willen we met de uitslag, indien afwijkend, zo voorspellend mogelijk zijn voor wat betreft maligniteit. In een multidisciplinaire consensusmeeting, in Bethesda, in 2007, is afgesproken dat een cytologieuitslag op een vaste wijze een uitspraak moest doen over de kans op een maligniteit. Vrijwel alle landen hebben deze Bethesda classificatie gevolgd. Inmiddels is er een derde editie van de zgn. Bethesda System for Reporting Thyroid Cytopathology met enkele kleine aanpassingen tov de eerste editie. De voordracht zal met name gaan over de opzet van de classificatie met enkele typische voorbeelden. De ermee verbonden kwaliteitsborging (=risk of malignancy) wordt ook getoond. Tenslotte volgt een beknopte uiteenzetting over de histologie beelden (WHO-classificatie).

  In de workshop zullen de ‘meer- en minder exemplarische beelden’ uit de werkelijkheid aan bod komen.

10:45 - 11:00

• Korte pauze

11:00 - 12:00

• Workshop basale schildkliercytologie

12:00 - 12:30

• Voor 12.00 uur uitchecken

12:30 - 13:30

• Lunch

13:30 - 14:15

• Cytologie van incidentalomen in de schildklier; klinische consequenties

  Meer informatie

  Dr.B.M.van Hemel, UMCG

14:15 - 15:30

• Workshop schildklier cytologie, incidentalomen en andere bijzonderheden